Vitòri Alfé

Nassù dël 1749 a Ast, a l'é stàit në scritor e poeta an italian, fransèis e piemontèis.

J'Alfé a j'ero na famija nòbila dla sità d'Ast e chiel a l'é chërsù 'me òm rich, an fasend l'academia militara a Turin e an pijand apress la làurea an drit.

Da giovo a l'ha ardità le richësse 'd sò pare e 'd sò barba e sensa but a l'é ancaminasse a viré l'Euròpa.

Vitòri a l'era stàit educà an fransèis, lenga dla noblëssa piemontèisa e a conossìa 'dcò 'l piemontèis.

Soe prime euvre a l'ha scrivule an fransèis, ma chiel as sentìa pi italian, donch a l'é andàit a Florensa a amparé 'l toscan.

Alfé a l'é avosà për soe tragedie e për sò ëstil, tavòta a l'arserca 'd libertà, a l'ha fortì d'esse 'l nemis dla tiranìa e a virava 'me në sìngher an Euròpa an càusa a soa ideja 'd rusa anterior, a l'arserca 'd pas.

A l'achit dla rivolussion fransèisa, Alfé a l'era un sostenidor dl'arvira, ma a l'é sentisse trassà dai giacobin, ch'a son stàit ij fëlon dij prinsipi 'd libertà dla rivolussion e apress midema ròba për Napoleon.

Alfé a l'ha scrivù an piemontèis doi sonet an arspòsta a le lamente dla noblëssa turinèisa rësguard a soe tragedie.

An finitiva, chiel a l'é mòrt dël 1803 a Florensa, ëd gota.