Ast

Ast
Sità piemontèisa d'apopré 75.000 abitant. A l'é capleu dl'omònima provinsa.
A l'é avosà për sò vin, soe trìfole e sò palio.

Geografìa

Ast a l'é bagnà dal Tani e da le dòire Bòrbo e Versa ch'aj confluisso ambelessì. 

La sità a dësponta tra le colin-e dël Monfrà e dle Langhe, ant ël sènter geogràfich dël Piemont.

Stòria

Roman

A l'é stàita fondà dai Roman e a l'era na fiorissanta sità comersial.

Lìbera comun-a (ëdcò Republica d'Ast)

Ast a l'é stàita un-a dle prime lìbere comun-e d'Italia, dal 1095. A l'ha dëslvupà na tradission bancaria e na rèj ëd banché spantià an tuta Euròpa, an batend ël cognòm "Lombard", ch'a deliniava na përson-a dël nòrd Italia (dont la Lombard Bank).

Era fiorissanta - La sità dle 100 tor

La republica a governava dzora l'atual provinsa, a podìa bate pròpia moneda e minca famija nòbila a batìa soa tor (125 totaje) e lor cafòrt. A l'ha pijà part an tute le crosià.

Robaton

Le nimicissie tra Guelf e Ghiblin a l'han rabastà la sità a esse giontà da j'Angiò dël 1342, a l'han seguità ij Viscont e ij Savòja. La pi gròssa part dla richëssa e dle tor a son stàite dësblà.

Savòja

Ij Savòja a l'han ardità la republica 'me fëod da part ëd Beatris dël Portugal tanme fardel sentè 'l mariagi con Carl II ëd Savòja dël 1531.

Republica Astësan-a

Possà da le anfluense giacobin-e, dël 1797, Ast a l'ha fortì soa indipendensa ch'a l'é durà 2 di.

Tòch distintiv

  • A l'é nassù a Ast lë scritor Vitòri Alfé.
  • Ël palio d'Ast a l'é pi vej ëd col ëd Sien-a.

Commenti

Element pi lesù

Piemontèis d'Argentin-a

Turin

Tuchinagi